Waar komen de klachten door?

Maagklachten hebben veel oorzaken: te snel of te veel eten, vet eten, stress, roken, alcohol, overgewicht en sommige medicijnen. GLP-1-medicijnen (alleen op recept, in overleg met je arts) vertragen het leeglopen van je maag. Misselijkheid, braken, diarree, verstopping, een vol gevoel en boeren zijn veelvoorkomende bijwerkingen. Ze komen vooral voor in het begin en als de arts de dosis stap voor stap verhoogt. Bij veel mensen worden de klachten na een tijdje minder.

Omdat je maag langzamer leegloopt, merk je het sneller als je te veel of te vet eet. Daarom helpen aanpassingen in je eetgedrag vaak goed.

Tips voor je eetgedrag

Wat kun je beter wel en niet eten?

Specifiek bij misselijkheid

• Eet iets droogs, zoals een cracker, beschuit of droge toast, vooral ’s ochtends.
• Koud of lauw eten ruikt minder sterk dan warm eten. Denk aan yoghurt, een salade of een koude pastasalade.
• Laat eventueel iemand anders koken als etensgeuren je misselijk maken. Zet een raam open.
• Neem kleine slokjes water of thee, verspreid over de dag.
• Gember helpt sommige mensen: verse gemberthee (een paar plakjes gember in heet water) of een stukje gember in je eten.
• Frisse lucht en een korte wandeling kunnen helpen.
• Draag geen knellende kleding rond je buik.

Boeren en een opgeblazen gevoel

Boeren komt door lucht in je maag. Die lucht slik je in tijdens het eten en drinken, of komt uit koolzuur.

• Eet en drink rustig, met je mond dicht.
• Drink geen koolzuurhoudende dranken zoals frisdrank, bier of bruiswater.
• Kauw geen kauwgom en drink niet door een rietje.
• Beperk producten waar je zelf veel gas van krijgt, zoals koolsoorten, uien of peulvruchten. Bouw ze langzaam op in plaats van ze helemaal te schrappen, want ze bevatten waardevolle vezels.
• Rustig bewegen na het eten helpt je darmen op gang.

Brandend maagzuur

Bij brandend maagzuur komt zuur uit je maag omhoog in je slokdarm. Je voelt dan een branderig gevoel achter je borstbeen of zuur in je mond. Volgens Thuisarts.nl kun je dit zelf vaak verminderen:

• Eet de laatste 2 à 3 uur voor het slapen niet meer.
• Ga na het eten niet direct liggen of voorover bukken.
• Verhoog het hoofdeinde van je bed (bijvoorbeeld met klossen onder de poten), als je ’s nachts last hebt.
• Kijk zelf wat klachten geeft. Bij veel mensen zijn dat vet eten, chocolade, koffie, alcohol, pittig eten of citrusvruchten.
• Stop met roken en drink geen of minder alcohol.
• Afvallen bij overgewicht vermindert vaak de klachten.

Voorbeeld: een maagvriendelijke dag

Wil je meer ideeën? Kijk bij eten bij weinig trek en de recepten.

Houd een klachtendagboek bij

Iedereen reageert anders op eten. Wat de één prima verdraagt, geeft de ander klachten. Een eenvoudig dagboek helpt je om je eigen patroon te ontdekken. Schrijf een week of twee op:

• wat je at en dronk, en hoe groot de portie was;
• hoe laat je at en hoe snel;
• welke klachten je kreeg, hoe erg (bijvoorbeeld op een schaal van 0 tot 10) en hoe lang na het eten;
• of je medicijnen hebt ingenomen of de dosis is veranderd.

Zie je bijvoorbeeld dat je na een grote, vette maaltijd ’s avonds vaak misselijk bent? Dan weet je waar je kunt beginnen. Neem het dagboek mee naar je huisarts, praktijkondersteuner of diëtist. Dat maakt het gesprek veel makkelijker.

Als je overgeeft of diarree hebt

Bij overgeven of diarree verlies je veel vocht. Drink dan vaak kleine slokjes. Een ORS-drank (oral rehydration solution) van de drogist of apotheek vult vocht en zouten aan. Lees meer in vocht en drinken.

Wanneer naar de huisarts?

• Je kunt geen vocht binnenhouden of je plast bijna niet meer.
• Je hebt hevige buikpijn die niet overgaat, eventueel uitstralend naar je rug. Bel dan direct. Dit kan wijzen op een ontsteking van de alvleesklier of galblaas; dat zijn zeldzame maar ernstige bijwerkingen van GLP-1-medicijnen.
• Je braakt bloed of iets wat op koffiedik lijkt, of je ontlasting is zwart.
• Je hebt moeite met slikken of eten blijft steken.
• Je valt ongewild veel af.
• Je hebt pijn op de borst. Bel bij twijfel 112.
• De klachten blijven bestaan of worden erger, ondanks de tips.

Gebruik je een GLP-1-medicijn en heb je veel last? Pas de dosis nooit zelf aan, maar overleg met je arts. Bijwerkingen kun je melden bij Bijwerkingencentrum Lareb.

Veelgestelde vragen