Waarom is drinken zo belangrijk?

Je lichaam bestaat voor een groot deel uit water. Je verliest elke dag vocht via plassen, zweten, ademen en ontlasting. Dat moet je weer aanvullen. Vocht helpt je nieren om afvalstoffen af te voeren, houdt je ontlasting zacht en helpt je je fit en helder te voelen.

Een deel van je vocht krijg je binnen via eten, zoals soep, groente, fruit en yoghurt. Eet je minder, bijvoorbeeld door weinig trek of een GLP-1-medicijn (alleen op recept, in overleg met je arts)? Dan krijg je ook minder vocht binnen via voeding. Je dorstgevoel kan bovendien zwakker zijn, vooral als je ouder bent.

Hoeveel moet je drinken?

Het Voedingscentrum adviseert volwassenen ongeveer 1,5 tot 2 liter vocht per dag. Dat zijn ongeveer 6 tot 8 glazen of kopjes van 250 ml.

Je hebt meer nodig als:

• het warm is;
• je veel beweegt of zweet;
• je koorts hebt;
• je diarree hebt of moet overgeven.

Wat telt mee?

Voor gezonde volwassenen geldt tot ongeveer 4 koppen koffie per dag als veilig. Merk je dat koffie je maag irriteert of je slaap verstoort? Drink dan minder of kies cafeïnevrije koffie.

Voorbeeld van een drinkschema

Met een vast schema kom je zonder veel moeite aan je vocht. Dit voorbeeld komt uit op ongeveer 1,7 liter.

Pas het aan op je eigen dag. Werk je buiten of beweeg je veel? Drink dan extra. Heb je ’s nachts last van plassen? Drink dan vooral in de ochtend en middag, en minder in de laatste uren voor het slapen.

Suikerhoudende dranken vermijden

Dranken met suiker geven veel calorieën zonder dat je er vol van raakt. Een glas frisdrank of sap bevat vaak ongeveer 5 tot 7 suikerklontjes. Ook vruchtensap, smoothies uit de winkel, sportdranken, ijsthee en limonadesiroop vallen hieronder. Ze kunnen je bloedsuiker snel laten stijgen. Dat is extra belangrijk als je diabetes hebt.

Tips om meer te drinken

• Begin de dag met een glas water.
• Drink bij elke maaltijd en bij elk tussendoortje een glas of kopje. Bij misselijkheid of snel vol zitten: liever een half uur voor of na het eten.
• Zet een fles of kan water op een zichtbare plek, bijvoorbeeld op je bureau.
• Gebruik een fles met streepjes, of zet herinneringen op je telefoon.
• Neem kleine slokjes, verspreid over de dag. Dat gaat vaak beter dan in één keer een groot glas.
• Neem altijd een flesje water mee als je weggaat.
• Eet waterrijke producten zoals komkommer, tomaat, meloen, soep en yoghurt.

Tekenen van uitdroging

Bij uitdroging heeft je lichaam te weinig vocht. Let op deze signalen:

• Dorst en een droge mond.
• Donkergele urine en minder vaak plassen.
• Hoofdpijn, vermoeidheid en slecht kunnen concentreren.
• Duizeligheid, vooral bij het opstaan.
• Verstopping.
• Bij ernstige uitdroging: verwardheid, snelle hartslag, heel weinig of geen urine.

Extra vocht bij diarree of braken

Bij diarree of overgeven verlies je niet alleen vocht, maar ook zouten (zoals natrium en kalium). Dat kan voorkomen als bijwerking van GLP-1-medicijnen, maar ook bij een buikgriep.

1. Drink vaak kleine slokjes, bijvoorbeeld elke paar minuten een slok.
2. Gebruik een ORS-drank (oral rehydration solution). Die koop je bij de drogist of apotheek. ORS vult vocht en zouten aan in de juiste verhouding.
3. Bouillon en water zijn ook goed. Vermijd frisdrank, sap en sportdrank: daar zit veel suiker in en ze kunnen diarree erger maken.
4. Begin weer met eten zodra het gaat, met kleine porties.

Wanneer naar de huisarts?

• Je kunt geen vocht binnenhouden.
• Je hebt al ongeveer 12 uur niet of bijna niet geplast.
• Je bent suf, verward of erg duizelig.
• Je hebt bloed bij de ontlasting of het braaksel.
• De diarree of het braken duurt langer dan een paar dagen, of je bent ouder, zwanger of hebt een chronische ziekte zoals diabetes.

Meer informatie vind je op Thuisarts.nl. Lees ook misselijkheid en maagklachten.

Veelgestelde vragen